مقدمه

یک زبان ممکن است به صورتهای مختلفی درگستره جغرافیایی ویا طبقات اجتماعی ، یک جامعه زبانی مورد استفاده قرار گیرد که این صورتهای زبانی را«گویش» می نامند .گویشهای محلی عمدتاً از نظر آوایی ، ساختواژی ، نحوی و خصوصاً از حیث واژگان متداول ، با گویش معیار ، متفاوت می باشند . برای مثال در مقایسه گویش بختیاری با گویش معیار به آسانی می توان به تفاوتهایی دست یافت.گویشها خود طیف گسترده ای را می پوشانند که از درجه تنوع بالایی برخوردارند .ا ین تنوع در حوزهء یک گویش همواره آوایی است.به واسطهء همین تنوعات آوایی است که گونه های مختلف یک گویش بوجود می آیند. گویش بختیاری همچون سایرگویشهای زبان فارسی ازجمله گویش یزدی،اصفهانی،طالش،مازندرانی،گیلکی و.... ازنظرآوایی ، نحوی ، ساختواژی و واژگان با گویش معیار تفاوتهایی دارد.اما در میان هرکدام از این گویشها نیز تنوع زیادی از نظرآوایی وجود دارد که این تنوع صرفاً آوایی,گونه های مختلف را باعث می گردد.گویش بختیاری نیز در جای جای سرزمین بختیاری مورد تکلم قرار می گیرد که تقریباً از نظرآوایی،نحوی،ساختواژی و واژگان با گویش معیار بسیار متفاوت است

اصفهان

سرزمین اصفهان حدود 2600 سال پیش بخشی از سرزمین ماد بود. بعضی از پژوهشگران عقیده دارند که نام این سرزمین در روزگار هخامنشیان گابه یا گی بوده است و پاراتیکا، که آن را فریدون امروزی می دانند، از نواحی مشهور و آباد آن بوده است. در روزگار اشکانیان، سرزمین اصفحان یکی از استانهای بزرگ کشور بوده است.

دردوره ساسانیان نیز سرزمین اصفحان استانیمهم به شمار می آمد و محل زندگی اعضای هفت خاندان ایرانی بود که شغلهای مهم حکومتی داشتند. همچنین شهرر اصفحان مرکز سپاه بود.

مسلمانان عرب در روزگار خلافت عمر، خلیفه دوم، اصفحان را تسخیر کردند و از آن پس، تا قرن چهارم هجری قمری این سرزمین زیر فرمان خلفای عرب بود. آن گاه، نخست،زیاران وآل بویه به سلطه اعراب براین سرزمین پایان دادند وبه آبادی آن همت گماشتند .

قرارگرفتن اصفهان درمرکزایران ،حاصلخیزبودن خاک وآبادانی آن سبب شده است که همه حکومتهای ایرانی به آن توجه کنند ومهاجمان خارجی نیزبه این سرزمین وبه ویژه شهراصفهان بتازند وآن راتصرف کنند.درقرن پنجم هجری قمری اصفهان زیرفرمان سلجوقیان بود. پس ازسلجوقیان، خوارزمشاهیان ،مغولان،ایلخانان،آل مظفر ،وسپس تیموریان دراصفهان فرمانروایی کردند. درحمله امیرتیمور به اصفهان دهها هزارکشته شدند.

پادشاهان صفوی به سرزمین اصفهان وشهرهای آن توجه وعلاقه بسیار نشان دادند.شهر اصفهان ،در دوره صفویان آبادی ورونق بسیار یافت.

پس ازسقوط صفویان سرزمین اصفهان رونق وشکوه پیشین خودرا تااندازه ای ازدست داد. بااین همه، استان وشهر اصفهان همواره ازاهمیت بسیاری برخورداربوده است.

ازتمدن وفرهنگ تاریخ چندهزارساله اصفهان بناها ونشانه هایی برجای مانده است .که بیشترآنها در شهر اصفهان جای دارند. پل شهرستان ،آتشگاه،ودوسرستون سنگی ازروزگارساسانیان ،مسجدجامع، کنیسه عمو شعیا،کلیسای وانک جلفا،کاخهای چهلستون ،هشت بهشت ،عالی قاپو،پلهای مارنان،الله وردی خان ،وخواجو،مسجدامام (ره) ،مسجدشیخ لطف الله ،مدرسه چهارباغ ،منارجنبان ازبناهای مهم اصفهان هستند.

مسجدجامع نایین،مسجدجامع اردستان ،مسجدجامع نطنز،بقعه ومسجدپیر بکران ،ویرانه های قلعه خان لنجان،سدشاه اسماعیل ،امامزاده هفده تن ،وپل قاضی زید درگلپایگان ،باغ فین کاشان ،کاروان سرای مهیار ،وبسیاری بناها وآثاردیگر،درگوشه کناراصفهان یاد آور تاریخ دراز این سرزمین هستند.